shupa

Совершенно фантастическим образом этот писатель стал популярен в нашей стране в конце 90-х годов, на волне «интеллектуальной литературы» для молодежи — Милан Кундера, Харуки Мураками, и Павич.

Бачу, што гэты сьпіс быў складзены ўжо даўно, толькі я ня ведаў, як гэты жанр называецца...

Памёр Павіч. Некалі даўно-даўно я спрабаваў перакладаць нешта з “Хазарскага слоўніка”. Думаю, сёньня варта прыгадаць (НН, 13/1993):

З Чырвонае Кнігі

АТЭХ (IX стагодзьдзе) — хазарская прынцэса, чый удзел у палеміцы вакол хазарскага хросту быў вырашальны.

(Працяг тут)

Гуглячы тапонім Iskindireya, знайшоў во што:

Вецераш, дуадешит цедиртей врѣсанѣ, послалашин ко Каирем маленая група-та сокладиш со пентерем дипломацам Организасин Соеденених Народ на едну шемицу во шем градѣ, напустенѣ войнам. Воклуѕаен вуисоѕен спецялишекь зе Новеградескѣе Республикѣ, Англин, Соеденених Штат, Германин, и Лигѣ Арабеских Народ, ше дипломадицеское бадет вастатиш со командирам протистанец во лѣтнѣ Каирѣ со тѣм-це старатиш организати премирия. Каире-те, разом со болишой цестюм западна Египета, буиле под протистанцоуном властюм ож со тово-це нашнала гражданеска война. Шена буила о сорѣзаньѣ приглубѣ, еда роспустин спорадицески рейди республиканески крѣуностия на бежецнони мѣстони. На врѣмено, стоекьое республиканеское правястуо-то перемѣстилошин на граден портовун Ал-Искиндирея (Алѣксандрия). Нимо тово-це многи не надѣюци нав оспѣх шей миссин, английске дипломате Ричарде Аллене-те сорѣѕиле то-це „Надѣемши на то-це ше ест шегем ко позидивием деля созданьа премирий.‟

"Yesterday, September 24th, a small group consisting of five United Nations diplomats was dispatched to Cairo for a week-long stay in the war-torn city. Including highly-trained specialists from the Republic of Novegrad, England, the United States, Germany, and the League of Arab Nations, the diplomatic dispatch will meet with rebel leaders in southern Cairo to try to organize a cease fire. Cairo, as well as a significant portion of western Egypt, has been in rebel control for the last three months since the civil war started. Cairo has been the scene of intense fighting as Republican strongholds scattered throughout the city have launched sporadic raids on occupied compounds. In the meantime, the acting Republican government has been relocated to the port of Al-Iskindireya (Alexandria). While many are not optimistic about the success of this mission, English diplomat and mission leader Richard Allen has stated that 'we are hopeful that this is a step in the positive direction toward finally bringing about a truce.'"

Grammar of the Novegradian Language.
Мапа.
Слоўнік.
Дзяржава.

There Are More Things...

Прачытаў (адклаўшы на пару дзён майго Аль-Харата...)

Пацьверджу пэсымістычныя прагнозы – так, гэта не раман, ня твор, а рабочыя матэрыялы, work in progress, паводле якіх абсалютна немагчыма сказаць – посьпех гэта ці правал. Зададзеныя нейкія сюжэтныя пункціры, паасобныя элемэнты кампазыцыі, зь якіх ня складваецца нічога, як ні перабірай тыя карткі.

Так што ніякай сэнсацыі не адбылося. Аўтар і ў гэтым тэксьце застаецца верны сам сабе – правакуе, распальвае антыпатыі, бліскуча гуляе са словамі. Будучы дапісанай, гэтая кніга, напэўна, заняла б месца побач з Лалітай і Адай, праўда, у данесеных да нас фрагмэнтах не адчуваецца ні цнатлівай маральнасьці першай, ні прасьветленай тугі другой. Настрой Лауры – беспрасьвецьце, у гэтым творы эротыку часам зьмяняе парнаграфія, а самая аптымістычная сюжэтная лінія – гэта экстатычнае самазьнішчэньне героя.

Напэўна, тыя, хто не любіў Набокава, будуць не любіць яго яшчэ болей, а прыхільнікі яго творчасьці парадуюцца магчымасьці зазірнуць за плячо майстра, адчуць ягоны пульс і дыханьне. Бясспрэчнай падзеяй сталася сама кніга – узор кнігарскага мастацтва - даволі цяжкі том, шчыльная папера, факсыміле картак з пэрфарацыяй, па контурах якой іх можна вырваць з аркуша, каб пасьля складаць зь іх свае пасьянсы. Густоўная чорна-бела-чырвоная колеравая камбінацыя, адмыслова створаныя шрыфты, тытулы, якія зьнікаюць на аркушы – гэтую кнігу заўсёды будзе прыемна ўзяць у рукі, пагартаць, прачытаць нешта на адвольна выбранай старонцы...

Карацей, я не расчараваны – я атрымаў нават больш, чым можна было спадзявацца пасьля чытаньня злоснай крытыкі ўчынку Дзьмітрыя Набокава. Але перакладаць “Арыгінал Лауры”, думаю, сэнсу няма...

Паступова вымалёўваюцца пляны на наступныя выходныя:

Zapraszamy Państwa do Salonu Angelusa.
Spotkania z czytelnikami, pisarzy nominowanych do Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus

Miljenko Jergović – 4 grudnia, godz. 16.30
Krzysztof Varga - 4 grudnia, godz. 18.00
Inga Iwasiów – 5 grudnia, godz. 12.00
Ihar Babkou – 5 grudnia, godz. 14.00
Wszystkie spotkania: BWA Wrocław-Galerie Sztuki Współczesnej, ul. Wita Stwosza 32

Прыйшло зь сёньняшняй поштай:









Пакуль што я чытаў толькі сярдзітую крытыку ўсяго гэтага праекту, якая яшчэ больш разварушыла цікаўнасьць.

Аднак першы плюс - незвычайны арыгінальны дызайн. Ня кожны дзень нешта такое трымаеш у руках...

Учора перачытваў Бабілёнскую бібліятэку Борхэса і з жахам заўважыў, што там, дзе ў яго necesidades finales, у маім перакладзе - фэкальныя патрэбы... Mein Gott. Я зь перапуду зьняў свой тэкст зь літаратуры. org і цэлы дзень думаў ­- як магла прыдарыцца такая камічная памылка :)

Праўда, заставалася апошняя надзея. Я перакладаў з чатырохтомнічка кішэннага выданьня, якое пасьля недзе збыў, калі атрымаў тры таміны Obras completas, падарунак Язэпа Барэйкі. Можа там было нейкая іншая рэдакцыя?

І вось сёньня знайшоў у адной разумнай кніжцы адказ:

“Early versions of the story in the Spanish original do indeed employ the expression "fecal necessities". In the Obras completas, however, Borges has replaced "necesidades fecales" with "necesidades finales" (1:365), perhaps to suggest a close connection between the two notions.”

Можна спакойна вярнуць тэкст на сайт :)

Я заўважыў, што ў мяне зьбіраецца галерэя пісьменьнікаў, якіх, прачытаўшы адну кнігу, мне больш ня хочацца браць у рукі.

Вось гэтыя першыя і апошнія кнігі:

Міларад Павіч. Хазарскі слоўнік

Паулу Куэлью. Альхімік

Мілан Кундэра. Невыносная лёгкасьць быцьця

Прычым я адчуў да іх ня проста абыякавасьць, але нейкае актыўнае непрыманьне, аж да таго, что часам пачынаю навязваць сваю пазыцыю іншым, што, напэўна, дрэнна.

(Ну, ёсьць яшчэ пісьменьнікі, якіх я прынцыпова не чытаў і, напэўна, ня буду - Дэн Браўн, рознайменныя Муракамі, Стыг Ларсан, Халед Хусэйні і ўсё такое.)

Ці ёсьць у вас такія нелюбімыя аўтары?

Беларусь у фантастычных апавяданьнях. Касьмічна.

Anna Bajocchi глядзіць на свой родны Горад з вакна свайго дома на Rue Fuad. 1952. Празь некалькі гадоў Александрыя ператворыцца ў прывід.

З розьніцай у адзін дзень на svaboda.org:

“Сярод беларускіх клясыкаў я вылучаю перш за ўсё Багдановіча... Зь беларускіх савецкіх пісьменьнікаў я маю вялікую павагу да Ўладзіміра Караткевіча...”

“Што да клясычнай паэзіі, то часьцей зьвяртаюся да Максіма Багдановіча, да вершаў Уладзімера Караткевіча...”

Дзіўна, як гэта другі аўтар яшчэ ад гэтых дваіх не адрокся :)

Алексу Вінсу (Нельзіну), які панаехаў у Нямеччыну з Расеі і вырашаў там расава-дэмаграфічныя праблемы, далі пажыцьцёвае зьняволеньне.

Пачатак гісторыі тут.

Хіба на нумар той можна забыцца? :)

Я прыйшоў вычытаць палосы, а вы падрыхтавалі нейкі ціто “віцебскі” ціто “магілёўскі” нумар. Празь які дзень пасьля рэфэрэндуму. Я сказаў - на месьце чытача я пасьля такога больш ня ўзяў бы газэту ў рукі. Вы надзьмуліся, але пачалі перарабляць. Ты меўся ехаць ужо ўвечары - давялося адмяніць. Дубец згадзіўся толькі, калі праставілі таксоўку. Я сеў і пераклаў “Чалавек натоўпу”. Але тры дні са мной не размаўлялі. :)

Дык вось той нумар з эпахальным малюнкам на першай паласе:



А вось той “Чалавек натоўпу”:

Пра адну нямецкую кнігу было добра сказана, што "es läßt sich nicht lesen"— яна не дае сябе прачытаць. Бываюць таямніцы, якія не даюць сябе выказаць. Штоночы людзі паміраюць у сваіх ложках, сьціскаючы рукі духовых спаведнікаў, жалосна зазіраючы ім у вочы — паміраюць з роспаччу ў сэрцы й сутаргамі ў горле дзеля агідных таямніцаў, якія не выносяць таго, каб іх раскрывалі. Часам аднак чалавечае сумленьне бярэ на сябе такую цяжкую ў сваёй страшлівасьці ношу, што скінуць яе можна толькі ў магільны дол. I так сутнасьць усяго злачыну застаецца неразгаданая.

Ня так даўно, адным восеньскім надвячоркам, я сядзеў каля вялікага вакна ў кавярні D—— у Лёндане. Ужо колькі месяцаў я быў хворы, але цяпер пачынаў вяртацца да здароўя і, адчуваючы, як дадаецца сіла, перабываў у адным з тых шчасных настрояў...

(Далей чытаць тут...)

Першы раз я гэты тэкст прачытаў гадоў у 11, і ён мяне адразу зачараваў :) Калі вырас вялікі - ужо было ня так страшна, але трымценьне ў душы засталося - ну як не перакласьці?

(Першая публікацыя - НН 8/1992)

“Чырвоная Сьмерць ужо даўно спусташала краіну. Ніводная пошасьць не была ніколі такая згубная й такая агідная. Кроў была яе ўвасабленьнем і яе пячаткаю — чырвань і жудасьць крыві. Спачатку востры боль і раптоўная помарач, пасьля з усіх пораў пачынала сачыцца кроў, пакуль не наставаў сьмяротны распад. Пунсовыя плямы на целе, асабліва на твары, былі кляймом пракляцьця, якое пазбаўляла ахвяру людзкое дапамогі й спагады. I ўвесь гэты посгуп хваробы, ад першых азнакаў да жахлівага канца, працягваўся поўгадзіны...”

(Далей - тут...)

Штосьці мне захацелася праверыць, ці гэта я сачыніў слова “млявапраяўны” (як адпаведнік расейскага “вялотекущий”) - пошукі ў Сеціве (с) ня надта дапамаглі, хоць наяўнасьць яго ў “Слоўніку НН” можа сьведчыць пра тое, што яно там і тады (91-95) магло быць запушчанае.

Хто дзе з вас калі ўпершыню (калі наагул) гэтае слова чуў/бачыў?

Падчас пошуку ў якасьці бонусу знайшлося адно фiiрычыскае інтэрвію (пачатак 1999?) :)

Сусьвет (які іншыя называюць Бібліятэкаю) складаецца зь неабмежаванае, а магчыма бязьмежнае, колькасьці шасьцікутных галерэяў з шырокімі вэнтыляцыйнымі шахтамі пасярэдзіне, абгароджанымі нізенькімі парэнчамі. Ад кожнага шасьцікутніка ўгору й надол адыходзяць незьлічоныя паверхі. Пабудова галерэяў нязьменная. Дваццаць даўгіх паліцаў, па пяць на кожнай сьцяне, запаўняюць усе сьцены апроч дзьвюх; вышыня галерэі, роўная вышыні паверху, крыху большая за рост звычайнага бібліятэкара. У вадной зь незанятых сьценаў ёсьць выхад у вузенькі калідорчык, што вядзе ў другую галерэю, ідэнтычную першай і ўсім астатнім. Зьлева й справа ад калідора ёсьць два маленечкія пакоі. У вадным можна стоячы спаць, у другім спраўляць фэкальныя патрэбы. Тут жа віюцца кручаныя сходы, якія ўздымаюцца ў вышьіні й апускаюцца ў прорву да несканчонасьці. У калідорчыку вісіць люстэрка, якое паслухмяна падвойвае від. Гэтае люстэрка звычайна прыводзіць людзей да высновьы, што Бібліятэка не бясконцая (калі б яна сапраўды была бясконцая, нашто б тады было такое ўяўнае падваеньне?); я ж схіляюся да думкі, што гэтыя шліфаваныя паверхні адбіваюць і абяцаюць бясконцае... Сьвятло паходзіць зь некалькіх сфэрычных пладоў, называных лямпамі. Іх дзьве ў кожным шасьцікутніку: з бакоў. Сьвятло, што зь іх ліецца, прыцьмёнае, няспыннае... (Чытаць далей...)

ترابها زعفران .. إدوار الخراط

Днямі дачытаў сваю першую ў жыцьці арабскую кніжку: Ідвар (Эдуар) Аль-Харат. Яе шафранавы пыл. (Гэта даслоўны пераклад назвы. Тытул ангельскага перакладу - City of Saffron, францускага - Alexandrie, Terre De Safran).

Начытаўшыся рэцэнзіяў, здуру выбраў кніжку аднаго з самых няпростых для чытаньня аўтараў. Выйшла так, што трох вельмі салідных слоўнікаў часам бывала замала. У кнізе ёсьць старонкі чатыры, дзе даводзілася шукаць у слоўніку бадай што кожнае слова - такі ў аўтара палёт натхненьня.

Мэтодыка чытаньня традыцыйная - кожнае невядомае слова глядзець у слоўніку - з надзеяй, што чым далей чытаеш, тым такіх словаў становіцца ўсё менш ці менш. На жаль, з арабскай мовай гэты працэс ідзе ня так хутка, як хацелася б... Яшчэ пад рукой быў францускі пераклад, куды я зазіраў толькі пасьля таго, як разьбяруся з арыгіналам. На жаль, з бальшынёй праблемных месцаў францускі перакладчык ня справіўся - самыя цёмныя (або і надта выразна эратычныя) фразы проста выкідаў.

Сама кніга - тапаграфія і фізіялёгія Александрыі вачмі маленькага героя. На працягу кнігі ў розных фрагмэнтах яму недзе ад 5 да 18 гадоў, прычым фрагмэнты гэтыя мазаічна перамяшаныя і таму пэрсанаж успрымаецца, так сказаўшы, інтэгральна. Такі сабе Bildungsroman у александрыйцкім копцкім асяродзьдзі.

Пісьмо вельмі густое, з мноствам апісаньняў розных жыцьцёвых дэталяў - колеры, сьветлацені, пахі, гукі, смак, дотык - і адчуваньне шафранавага пылу...

Цяпер вырашыў безь перадыху дабіць працяг - “Александрыйскія дзяўчаты” - дзе герой, падрастаючы, засяроджваецца на сваім пачуцьцёвым сталеньні.

Гэта было каханьне зь першага позірку. Я нават сам ад сябе такога не чакаў. Але яна была не мая, яна належала сябру, і я не наважваўся нават да яе падыйсьці, ня тое каб дакрануцца...

Цяпер яна мая. Ужо два тыдні. І я вельмі шчасьлівы :)

( Сёньня вырашыў вам яе паказацаь... )

Lista książek zakwalifikowanych do finału Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus (za 2008 rok)
Jury zakwalifikowało 7 książek do finału Literackiej Nagrody Europy Środkowej ANGELUS za 2008 rok.

1. Babkou Ihar, Adam Kłakocki i jego cienie /OFICYNA 21/ Białoruś
2. Filip Ota, Sąsiedzi i ci inni /ATUT/ Czechy
3. Iwasiów Inga, Bambino /ŚWIAT KSIĄŻKI/ Polska
4. Jergović Miljenko, Ruta Tannenbaum /CZARNE/ Bośnia
5. Schlink Bernhard, Powrót do domu /ŚWIAT KSIĄŻKI/ Niemcy
6. Škvorecký Josef, Przypadki inżyniera ludzkich dusz /POGRANICZE/ Czechy
7. Varga Krzysztof, Gulasz z turula / CZARNE/ Polska

Вельмі рэдка, але ў мяне часам здараецца, што прачытаўшы нейкую кнігу я пасьля доўгі час - некалькі месяцаў - не магу чытаць нічога іншага, настолькі моцнае ўражаньне засталося ад прачытанага.

Так было, напрыклад, пасьля Obsluhoval jsem anglickeho krale Грабала. Так было пасьля навэлаў Фрыдэбэрта Тугласа недзе ў канцы 80-х. Чатырнаццаць навэлаў, змрочна-дэкадэнцкіх, бліскучых і страшных, чатырнаццаць каляровых каменьчыкаў у забытай антыкварнай скрынцы.

Гадоў дваццаць таму я сабе вызначыў чатырох аўтараў, якіх я перакладу столькі, колькі змагу: По, Борхес, Л.Дарэл і Туглас. З кожнага нешта тады і пачаў нешта перакладаць. Дзьве Тугласавы навэлы былі надрукаваныя ў абскурным і нікім не чытаным альманаху “Братэрства”. Нядаўна я знайшоў між страніц старых пажоўклых сьляпую машынапісную копію. Сеў, перадрукаваў і...

(чытаць тут)

Заадно нагадаю, што сайт litaratura.org увесь час паціху абнаўляецца.

Дарагія ўсе, шчыра дзякую за віншаваньні з нагоды запуску litaratura.org

Будзем старацца патрошку выстаўляць штодня нешта з старых запасаў і знаходзіць нештае новае і смачнае.

Дарэчы, за першы дзень на сайт зайшлі людзі з гэткіх краінаў:

1. Belarus 129
2. Czech Republic 25
3. Poland 13
4. United States 12
5. Lithuania 7
6. Germany 5
7. Ireland 2
8. Netherlands 2
9. Israel 2
10. Ukraine 1
11. Sweden 1
12. (not set) 1
13. Austria 1
14. Luxembourg 1
15. Russia 1
16. Brazil 1
17. China 1
18. Mexico 1
19. Belgium 1

Нам, вядома, усе яны блізкія і дарагія, але прызнайцеся - ХТО З ВАС ЗАЙШОЎ НА НАШ САЙТ З БРАЗЫЛІІ???

Дарагія сябры і фрэнды!

Зь вялікім хваляваньнем і трымценьнем душы паведамляю, што сёньня ад 6.00 раніцы запушчаны наш індывідуальна-анархісцкі перакладчыцка-літаратурны сайт, дзе мы - Ян Максімюк і я, з падтрымкай нашага тэхналягічнага шамана Аліка Максімюка - выкладаем зьмесьціва нашых рэальных і віртуальных шуфлядаў і выстаўляем на Ваш разгляд, росчыт і роздум плён нашай больш чым 20-гадовай творчасьці.

Увага, мы яшчэ толькі пачалі - таму на сайце зьявілася толькі вяршыня нашача айсбэргу.

Запрашаем:

http://litaratura.org

Дарэчы, дзьверы нашага “клюбу” расчыненыя, каму няма куды сунуцца зь перакладамі цікавых тэкстаў - далучайцеся!

Армяне і туркі пачалі мірыцца.

Flamengo разьехалі São Paulo 2:1 і захавалі нейкія шанцы.

У гэты дзень 70 гадоў таму, пабыўшы амаль месяц пад саветамі, Вільня была перададзеная Літве.

Нобэлеўская прэмія за літаратуру 2009
Стаўкі на Ladbrokes (першая дваццатка):

Amos Oz 4/1
Assia Djebar 5/1
Joyce Carol Oates 5/1
Philip Roth 7/1
Adonis 8/1
Antonio Tabucchi 9/1
Claudio Magris 9/1
Haruki Murakami 9/1
Herta Müller 9/1
Luis Goytisolo 9/1
Thomas Pynchon 9/1
Ismail Kadare 10/1
Ko Un 12/1
Thomas Transtromer 12/1
Arnošt Lustig 16/1
Atiq Rahimi 16/1
Les Murray 16/1
Mario Vargas Llosa 16/1
Yves Bonnefoy 16/1
Cees Nooteboom 20/1

Праз тры дні праверым, наколькі гэтая bet-кантора салідная :)